खाना बिग्रन नदिने

खानामा सूक्ष्मजीव बढ्दा खाना बिग्रिन्छ; सूक्ष्मजीवलाई पानी, न्यानोपन र समय चाहिन्छ, त्यसैले पानी निकाल्दा, चिसोमा राख्दा, कीटाणु मार्न तताउँदा, वा अम्ल वा तेलमा अचार बनाउँदा खाना धेरै टिक्छ

पाठ: भान्साको रसायन

ब्याक्टेरिया र ढुसीजस्ता साना जीव बढेर खाना बिग्रिन्छ। सबै जीवजस्तै सूक्ष्मजीवलाई पानी, न्यानोपन र खाना चाहिन्छ, र समय पाए छिटै बढ्छन्। मानिसले हजारौँ वर्षदेखि सूक्ष्मजीवलाई चाहिने कुरा हटाएर खाना जोगाउँदै आएका छन्। सुकाउँदा पानी निस्कन्छ: घाममा सुकाएको माछा र खुर्सानी महिनौँ टिक्छन्, र धेरै नुन वा चिनीले सूक्ष्मजीवबाट पानी तानेर त्यही काम गर्छ। चिसोले सूक्ष्मजीवलाई ढिलो बनाउँछ (फ्रिज) वा रोक्छ (Freezer)। तापले तिनलाई मार्छ: दूध उमाल्ने, वा खाना तताएर टिनमा बन्द गर्ने ताकि नयाँ कीटाणु पस्न नसकून्। अचार बनाउँदा खानालाई अम्लअम्ल: अमिलो स्वाद हुने पदार्थ, जस्तै कागती वा सिर्का। यसले निलो लिटमसलाई रातो बनाउँछ। सबै मुख्य शब्द (सिर्का वा कागती) मा वा नुन र मसलासहित तेलमुनि राखिन्छ, जहाँ सूक्ष्मजीव बढ्न सक्दैनन्।

मुख्य शब्दको अर्थ